Dünya üzerinde özellikle gelişme aşamasında olan ülkelerde kalkınma anlamında bu sektörün etkisi fazla olmuştur. Başlangıçta emek yoğun olarak üretim yapan Tekstil sektörü, sermaye artışı ile sermaye yoğun yapıya dönmeye başlamıştır. Rekabet ortamıyla başa çıkabilmek için, ileri teknolojide makine ve otomasyon sistemlerine yatırım yapmak zorunlu hale gelmiştir.
Uluslararası ilişkilerin yoğun olduğu bu sektörde, çoğu işletmenin artık yurt dışında da fabrikaları ya da ofisleri bulunmaktadır. Satışta sezonluk ve sürekli değişen modayı takip etme zorunluluğu, üretimde mevsimsellikten ve farklı girdilerden kaynaklanan standart üretim zorluğu bu sektörün gerçeklerini teşkil etmektedir. Sürekli artan rekabet şartları, teslim sürelerinin kısalması, ithalat ve ihracat süreçlerindeki değişmeler değerlendirildiğinde, ne kadar zor bir sektör olduğu gözler önündedir. Pazarın sürekli takip edilmesi kadar, tedarikçiler ile iyi ilişkiler, müşterilerin müşterilerini iyi bilmek ve beklentilerini ön görmek de gerekmektedir.
Sektörün İhtiyaçları
Hızlı ve dinamik bir yapıya sahip olan bu sektörde, siparişlerin kısa sürede, zamanında ve istenen kalitede müşteriye ulaşabilmesi için süreçlerin iyi takip edilmesi gerekmektedir. Müşteri taleplerinin ne yönde değişeceğini ön görmek ve oraya konumlanmak için müşteriyi iyi tanımak gereklidir. Bilinmesi gereken önemli konulardan birisi de mamul ürünün hangi renk ve bedenden ne kadar üretileceği, kullanılacak aksesuarlar, boyanacak, basılacak kumaş miktarları ve uygulanacak operasyonların detaylarıdır. Bu süreç işlerken dikkat edilecek ve önemli kriterlerden bazıları şunlardır;
- Ürün ağacı yapısı,
- Varyant kartlarının tanımlanması ve varyantlı takip,
- Ürün etiketleri,
- Sezonsallık etkileri,
- Değişken prosesler ve reçeteler,
- Kolleksiyon çalışmaları,
- Model takibi,
- Beden takibi,
- Farklı fiyatlandırma,
- Bir ürünün neredeyse bir daha hiç talep edilmemesi
Üretimin girdi aşmasından başlayarak, mamul hale gelmesi ve sevk edilmesine kadar olan sürecin hızlı ve verimli takip edilmesi bir ERP sistemine ihtiyacı doğurmaktadır. Stokların doğru yönetilmesi, maliyetlerin minimumda gerçekleşmesi için planlamanın etkin bir şekilde yapılması söz konusudur. Malzeme tedariği, proje yönetimi, tedarik zinciri yönetimi, insan kaynakları, finans, üretim yönetimini de kapsayacak uçtan uca bir yönetim için cevap verebilecek bir sistem olmalıdır.
Tekstil sektöründe faaliyet gösteren firmaları ERP sistemi kullanmaya iten sebeplere bakıldığında;
- Maliyetleri düşürmek,
- Stokları düşürmek,
- Müşteri, tedarikçi ve diğer paydaşları ortak bir noktada buluşturmak,
- Kullanılan tüm teknoloji ve yazılımları aynı çatı altında toplamak ve standardı sağlamak,
- Düzenli ve doğru raporlamanın yapılabilmesi,
- İş takibinin sağlanması,
- Teslim sürelerini düşürmek,
- Firmaların stratejilerindeki büyüme planları,
- Rakip firmaların ERP sistemi kullanıyor olmaları sıralanabilir.
Tekstil Sektöründe ERP Uygulama Zorlukları
Bu sektörün kendine has yapısı gereği, uygulama aşamasında bazı zorluklarla karşılaşılabilir. Bu zorluklar danışman firma ile kavramsal tasarım aşamasında masaya yatırılırsa, buna göre yapılan özelleştirilmiş çözümlerle üstesinden gelinebilir. Zorluklar ana hatlarıyla gruplandırıldığında aşağıdaki gibi başlıklardan söz edilebilir.
- Standart proses yapısı olmayışı kurgulanan yapıda fazlasıyla esnekliğe ihtiyaç doğurmaktadır.
- Diğer sektörlere göre yönetimde profesyonelliğin ve kurumsallığın fazla olmayışı, bakış açısı anlamında standartların oluşmasını engellemektedir.
- Ürünler çeşitli ve siparişlerin karmaşık olması, sipariş ve üretim takibini zorlaştırmaktadır.
- Aynı üründen neredeyse bir daha hiç sipariş alınmaması, her defasında kullanıcının sisteme giriş yapmasını gerektirmekte, bu da işlem süresini uzatmaktadır.
- Trendlerin hızlı değişmesi de standart yapının oluşmasını engellemekte, hızlı olmak ihtiyacı yaratmaktadır.
- Varyantlı üretim yapısı, diğer sektörlerde gerekli olmadığından, genellikle ERP sistemlerinde bu yapı düşünülmemiştir. Başlangıç sürecinde mutlaka kurgulanmalıdır.
- Stoğa üretim yerine siparişe göre üretimin ağırlıklı olması, iş süreçlerini değiştirmekte, standart ürün ağacı oluşumunu engellemektedir.
- Montaj tarzı üretim olmadığından, yapılan proseslerin geri dönüşünü zor olmaktadır. (gerçekleştirilen her proses son ürünü etkiler)
- Malzeme temininde yaşanan zorluklar ve aynı özelliklerdeki ürünün temininin sürekliliğinin sağlanamaması. Özellikle iplik ve kumaş tedariğinin daha ucuz olmasından dolayı uzak doğudan yapılması, lot farklılıkları yaratmakta, bu da mamul üründe hatalara neden olmaktadır. Her defasında kalite kontrol yapılması gerekliliği, süreci uzatmaktadır.
Tekstil sektöründe yukarıda bahsedilen etkenler, standart ERP paketlerinin sınırlarını zorlamaya neden olmaktadır. Bunun yanında implementasyon süresince birçok belirsizliğe ve zorluğa ortam hazırlamaktadır. Bu zorlukları en aza indirebilmek için, üretim karakteristiklerine en iyi uyum gösterebilecek, firmaların kendi yapılarına uygun, teknik özellikler açısından yeterli düzeyde olan yazılımın ve satış sonrası en iyi servisi verebilecek, vizyonu geniş firmanın seçilmesi gerekmektedir.